صلح حديبيه تنظيم شد آن حضرت مراجعت فرمود ، آنها مفاخرت كردند كه او را با حال احرام از ورود به مكه مانع شديم . سال بعد كه آن حضرت وارد مكّه شد اين آيه نازل شد كه خداوند تلافى كرد و در برابر ممانعت سال پيش امسال آسوده وارد مكّه شديد و ناراحتى پيغمبر و مسلمين و مفاخرت اعراب به اين وسيله جبران شد . و از امام باقر ( ع ) نيز همين معنى نقل شده است . مجمع : مشركين به پيغمبر عرض كردند تو مأمور هستى كه در ماه حرام از جنگ خوددارى كنى ؟ آن حضرت فرمود : آرى آنها از اين جواب سوء استفاده كرده در دل گرفتند كه پيغمبر و مسلمين را بكشند اين آيه نازل شد كه اگر آنها اين حدود و حرمات خدائى را حلال شمردند و رعايت نكردند شما هم قصاص كنيد و تلافى حقّ خود را بنمائيد * ( فَمَنِ اعْتَدى عَلَيْكُمْ ) * - 193 طبرى : يعنى كسى كه بسوى شما جستن كرد و دويد شما هم با او همان عمل را بكنيد . * ( وَلا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ ) * - 194 طبرى : 1 - تهلكة يعنى خوددارى از بخشش و انفاق در راه خدا 2 - از ابن عباس روايت است : يعنى اگر هيچ نداشتى جز تيرى يا پيكان تيرى آن را انفاق كنى . 3 - انصار از ما حضر خود به نادارها مىدادند چون درآمد آنها كم شد نگران شدند و خوددارى از بخشش كردند اين خطاب با آنها است و مقصود از تهلكه امساك و سوء ظنّ است كه شايد در آينده به سختى دچار شوند . 4 - در سفر ، داراها بنادارها مىدادند بقدرى كه براى خودشان نمىماند و اندوهناك مىشدند اين آيه خطاب به آنها است . فخر : يك معنى جمله اين است كه اگر در ماه حرام با شما جنگ كردند شما هم جنگ كنيد و احترام ماه حرام موجب نشود كه شما خود را به هلاكت بيندازيد و صبر كنيد كه آنها اقدام بجنگ كنند و شما را بكشند .